DIGITAL SANSKRIT BUDDHIST CANON

 Source: Tripathi, Ramshankar., ed. Vijnaptimatratasiddhi prakarana dvayam. Varanasi : Sampurnananda Sanskrit University, 1992.

 

|| namaḥ sarvabuddhabodhisattvebhyaḥ ||

 

Viṁśatikākārikā

 

vijñaptimātramevaitadasadarthāvabhāsanāt|

yathā taimirikasyāsatkeśacandrādidarśanam||1||

 

yadi vijñaptiranarthā niyamo deśakālayoḥ |

santānasyāniyamaśca yuktā kṛtyakriyā na ca||2||

 

deśādiuniyamaḥ siddhaḥ svapnavat pretavat punaḥ|

santānāniyamaḥ sarvaiḥ pūyanadyādidarśane||3||

 

svapnopaghātavat kṛtyakriyā narakavat punaḥ|

sarvaṁ narakapālādidarśane taiśca bādhane||4||

 

tiraścāṁ sambhavaḥ svarge yathā na narake tathā|

na pretānāṁ yatastajjaṁ duḥkhaṁ nānubhavanti te||5||

 

yadi tatkarmabhistatra bhūtānāṁ sambhavastathā|

iṣyate pariṇāmaśca kiṁ vijñānasya neṣyate||6||

 

karmaṇo vāsanā'nyatra phalamanyatra kalpyate|

tatraiva neṣyate yatra vāsanā kiṁ nu kāraṇam||7||

 

rūpādyāyatanāstitvaṁ tadvineyajanaṁ prati|

abhiprāyavaśāduktamupapādukasattvavat||8||

 

yataḥ svabījād vijñaptiryadābhāsā pravartate|

dvividhāyatanatvena te tasyā munirabravīt||9||

 

tathā pudgalanairātmyapraveśo hi hyanyathā punaḥ|

deśanā dharmanairātmyapraveśaḥ kalpitātmanā||10||

 

na tadekaṁ na cānekaṁ viṣayaḥ paramāṇuśaḥ|

na ca te saṁhatā yasmāt paramāṇurna sidhyati||11||

 

ṣaṭkena yugapadyogāt paramāṇoḥ ṣaḍaṁśatā|

ṣaṇṇāṁ samānadeśatvāt piṇḍaḥ syādaṇumātrakaḥ||12||

 

paramāṇorasaṁyoge tatsaṅghāte'sti kasya saḥ|

na cānavayavatvena tatsaṁyogo na sidhyati||13||

 

digbhāgabhedo yasyāsti tasyaikatvaṁ na yujyate|

chāyāvṛtī kathaṁ vā'nyo na piṇḍaścenna tasya te||14||

 

ekatve na krameṇetiryugapanna grahāgrahau|

vicchinnānekavṛttiśca sūkṣmānīkṣā ca no bhavet||15||

 

pratyakṣabuddhiḥ svapnādau yathā sā ca yadā tadā|

na so'rtho dṛśyate tasya pratyakṣatvaṁ kathaṁ matam||16||

 

uktaṁ yathā tadābhāsā vijñaptiḥ smaraṇaṁ tataḥ|

svapne dṛgviṣayābhāvaṁ nāprabuddho'vagacchati||17||

 

anyonyādhipatitvena vijñaptiniyamo mithaḥ|

middhenopahataṁ cittaṁ svapne tenāsamaṁ phalam||18||

 

maraṇaṁ paravijñaptiviśeṣād vikriyā yathā|

smṛtilopādikā'nyeṣāṁ piśācādimanovaśāt||19||

 

kathaṁ vā daṇḍakāraṇyaśūnyatvamṛṣikopataḥ|

manodaṇḍo mahāvadyaḥ kathaṁ vā tena sidhyati||20||

 

paracittavidāṁ jñānamayathārthaṁ kathaṁ yathā|

svacittajñānamajñānād yathā buddhasya gocaraḥ||21||

 

vijñaptimātratāsiddhiḥ svaśaktisadṛśī mayā|

kṛteyaṁ sarvathā sā tu na cintyā buddhagocaraḥ||22||

 

|| viṁśatikākārikāḥ samāptāḥ ||



<< Previous   Next >>
CONTENT HOME